Samolot z piłkarską reprezentacją Iranu nie mógł wylądować w irackiej Basrze. Według dwóch urzędników lotniska, na których powołuje się agencja Reuters, zakaz wydał iracki urząd lotnictwa cywilnego, a powodem były amerykańskie sankcje wobec irańskich linii lotniczych.
Zawrócony lot i podróż autokarem
Do zdarzenia doszło we wtorek. Maszyna z irańską drużyną zawróciła i wylądowała na lotnisku w Abadanie, w Iranie. Jak przekazał przedstawiciel irańskiego konsulatu w Basrze, piłkarze mają teraz dotrzeć do celu drogą lądową.
Reprezentacja leciała do Iraku na czterostronny turniej w Basrze. Oprócz Iranu i gospodarzy wystąpić mają w nim także Liban i Palestyna.
Irak: nie możemy ryzykować
Jeden z irackich urzędników lotnictwa cywilnego wyjaśnił, że kraj nie mógł pozwolić sobie na ryzyko naruszenia amerykańskich sankcji nałożonych na irańskich przewoźników. Sprawa nie dotyczy więc samego sportu, lecz tego, kto i na jakich zasadach może korzystać z irackich lotnisk.
Stany Zjednoczone ogłosiły, że sankcje obejmą wszystkie firmy na świecie, które po 23 września będą prowadzić interesy z irańskimi liniami lotniczymi. Celem jest uziemienie całej cywilnej floty Iranu na świecie. Już we wrześniu Irak nakazał wstrzymanie irańskich lotów do Bagdadu, gdy Waszyngton zagroził sankcjami wtórnymi wobec lotnisk i firm obsługujących irańskich przewoźników.
Sekretarz skarbu USA Scott Bessent ostrzegał, że lotniska obsługujące irańskie linie mogą zostać objęte sankcjami, także w postaci wykluczenia z systemu opartego na dolarze. To element szerszych działań, które mają zaostrzyć ograniczenia wobec irańskiego sektora transportowego i zagranicznych podmiotów świadczących usługi objętym sankcjami liniom.
Tło: presja ekonomiczna w czasie wojny
Zaostrzanie sankcji to część amerykańskich starań o ekonomiczne przyciśnięcie Iranu. Jak pisze Al Jazeera, prezydent Donald Trump ma kłopot z zakończeniem wojny, którą Stany Zjednoczone i Izrael rozpoczęły przeciwko temu krajowi w lutym.
Co to oznacza w praktyce
Historia z Basry dobrze pokazuje, jak działają sankcje wtórne. Nie uderzają one wyłącznie w kraj, któremu je nałożono, lecz także w państwa i firmy z nim współpracujące. Dla lotniska czy operatora obsługi naziemnej groźba odcięcia od rozliczeń w dolarach może być poważniejsza niż utrata kontraktu z irańskim przewoźnikiem. Dlatego Irak, mimo bliskich związków z sąsiadem, woli się asekurować.
Dla polskich czytelników sprawa ma przede wszystkim wymiar informacyjny. Nie wynika z niej żadna bezpośrednia zmiana dla podróżujących z Polski czy z Unii Europejskiej, a amerykańskie sankcje nie są prawem unijnym. Pokazuje jednak, że ograniczenia nakładane przez USA mogą szybko wpływać na ruch lotniczy w regionie Zatoki Perskiej. Warto to śledzić, jeśli planuje się podróże lub przesiadki na Bliskim Wschodzie, bo siatka połączeń może się tam zmieniać w krótkim czasie.
- Irak uzasadnił zakaz ryzykiem naruszenia amerykańskich sankcji.
- Irańska drużyna dotrze do Basry drogą lądową.
- Wcześniej Irak wstrzymał już irańskie loty do Bagdadu.
Źródło: Al Jazeera – „Iraq bars Iranian football team’s plane from landing in Basra: Report”